Jak powinna wyglądać rekonwalescencja po operacji?

Pacjenci, którzy poddają się operacjom, nierzadko wychodzą z założenia, że to ostatni etap ich leczenia. W rzeczywistości często jest to jedynie początek długiej drogi, jaka ich czeka. Każdy pacjent po zabiegu chirurgicznym powinien jeszcze przejść odpowiednio długą rekonwalescencję, która pozwoli powrócić do pełni sił i dawnej formy. O czym należy pamiętać na tym etapie i na co zwrócić szczególną uwagę, by osiągnąć jak najlepsze efekty?

Rekonwalescencja: czas powrotu do sił

Chociaż każdy pacjent po operacji marzy o tym, by jak najszybciej wrócić do codziennej rutyny i normalnego funkcjonowania, w żadnym wypadku nie powinno się tego przyspieszać. Organizm potrzebuje odpowiednio dużo czasu na to, by się zregenerować i odzyskać siły. Odpoczynek i ścisłe stosowanie się do zaleceń lekarza pozwolą osiągnąć optymalne efekty leczenia i mogą zapobiec wielu poważnym powikłaniom. Świetne efekty przynosi również współpraca ze specjalistami, takimi jak rehabilitant czy fizjoterapeuta.

Ważne, by podążać za potrzebami swojego organizmu. Jeśli odczuwa się senność w ciągu dnia, warto pozwolić sobie na drzemkę. Należy korzystać z pomocy bliskich przy bardziej wymagających czynnościach, aby niepotrzebnie się nie obciążać. Trzeba zaopatrzyć się w dużą dozę cierpliwości i wyrozumiałości dla siebie samego, które w okresie regeneracji po zabiegu są szczególnie potrzebne.

Od czego zależy, jak długo trwa okres rekonwalescencji?

To, jak długo będzie trwała rekonwalescencja w przypadku konkretnego pacjenta, jest uzależnione od wielu czynników. Należą do nich między innymi: rodzaj wykonywanego zabiegu, ogólna kondycja pacjenta i indywidualne zdolności regeneracyjne jego organizmu. Odpowiednie przygotowanie do operacji może znacząco skrócić czas rekonwalescencji. W oczekiwaniu na zabieg warto o siebie zadbać, zdrowo się odżywiając, rezygnując ze stosowania używek i w miarę możliwości zapewniając sobie odpowiednią dawkę aktywności fizycznej każdego dnia. Nie bez znaczenia jest też sposób postępowania po operacji i to, w jakim stopniu pacjent stosuje się do udzielonych mu zaleceń pooperacyjnych.

Czego należy unikać po operacji?

Lista czynności, które trzeba ograniczyć tuż po operacji, jest stosunkowo długa. Chociaż mogłoby się wydawać, że na pierwszym miejscu należy wymienić tu wszelkiego rodzaju aktywność fizyczną, nie do końca jest to prawda. Ruch jest jednym z elementów niezbędnych do powrotu do dobrej kondycji. Właśnie dlatego w większości przypadków dąży się do jak najszybszej pionizacji pacjenta po operacji i zapewnienia mu aktywności dopasowanych do jego aktualnych możliwości, często wykonywanych pod okiem fizjoterapeuty lub rehabilitanta. Początkowo bardzo często przybierają one postać jedynie niewielkich ruchów, zwłaszcza przy rekonwalescencji po wypadkach czy urazach kończyn. Z czasem ich intensywność wzrasta, wraz z powrotem sił i sprawności pacjenta.

Aktywność fizyczna po operacji nie może być zbyt dużym obciążeniem. Czasem nawet samodzielne przygotowanie posiłku czy krótki spacer mogą okazać się sporym wyzwaniem. Mimo wszystko warto je jednak podjąć i w żadnym razie nie ograniczać się wyłącznie do biernego leżenia. Należy zrezygnować z intensywnego wysiłku czy podnoszenia ciężarów. Zwłaszcza w pierwszych dobach po zabiegu mogłoby to mieć bardzo poważne konsekwencje, na przykład w postaci rozejścia się szwów. W kolejnych tygodniach również nie powinno się planować górskich wycieczek czy samodzielnie wykonywanych remontów w domu, jeśli lekarz nie wyrazi na to zgody. Należy prosić bliskich o pomoc w codziennych czynnościach, na przykład robieniu cięższych zakupów. Czasem powrót do pełnej sprawności zajmuje nawet kilka miesięcy i maksymalne obciążenie, które pacjent może w tym czasie podnosić, nie przekracza kilku kilo.

Wiele osób dąży też do skrócenia zwolnienia lekarskiego i szybszego powrotu do aktywności zawodowej. To spory błąd, ponieważ niewystarczająco długa rekonwalescencja może pociągać za sobą bardzo przykre konsekwencje. Warto pamiętać, że nic nie jest cenniejsze niż zdrowie.

Jak dbać o rany pooperacyjne?

Kluczowe znaczenie dla tempa gojenia się ran ma ich właściwa pielęgnacja. Należy osłaniać je przed działaniem czynników zewnętrznych przy pomocy sterylnych opatrunków i zmieniać je odpowiednio często. Trzeba chronić je również przed podrażnieniem mechanicznym, które może być spowodowane na przykład noszeniem zbyt obcisłych lub sztywnych ubrań. Okolice rany należy myć przy pomocy delikatnego mydła. Jeśli opatrunek znajduje się w miejscu niemożliwym do osłonięcia przed działaniem wody, zamiast kąpieli w wannie przez jakiś czas lepiej wybierać prysznice. Jeśli rany trudno się goją, warto poprosić o pomoc profesjonalną pielęgniarkę, która na podstawie swojej wiedzy i doświadczenia będzie mogła zalecić wprowadzenie konkretnych zmian w sposobie pielęgnacji.

Jaką dietę stosować po operacji?

Każdy pacjent po zabiegu chirurgicznym powinien zadbać również o odpowiednio dopasowaną do swojego stanu dietę. Najlepiej ułożyć ją w konsultacji z profesjonalnym dietetykiem, który uwzględni przy tym indywidualne uwarunkowania danego przypadku. Chorzy, którzy poddali się operacji w obrębie układu pokarmowego, będą musieli żywić się nieco inaczej niż ci, którym podczas zabiegu prostowano przegrodę nosową.

W każdym przypadku w okresie powrotu do zdrowia rośnie zapotrzebowanie organizmu na niektóre składniki odżywcze. Należy zatem postarać się o to, by dostarczać je w codziennych posiłkach. Jednocześnie należy zadbać o to, by dieta była lekkostrawna, tak by problemy trawienne nie obciążały dodatkowo organizmu. Ma to szczególnie duże znaczenie w przypadku zabiegów, które były wykonywane w obrębie jamy brzusznej. Najlepiej zrezygnować z picia mocnej kawy i spożywania alkoholu.