Mleko modyfikowane – jego zastosowanie i rodzaje

Mleko modyfikowane to optymalny produkt do żywienia niemowląt, których matki z różnych powodów nie chcą lub nie mogą karmić piersią. Preparat mlekozastępczy również może dostarczyć wszystkich składników niezbędnych do prawidłowego rozwoju. W artykule omawiamy najważniejsze informacje na temat tego produktu. Wyjaśniamy, w jakich sytuacjach warto po niego sięgnąć i jakich zasad przestrzegać przy podawaniu go dziecku.

Spis treści

• Czym jest mleko modyfikowane?
• Jakie są wskazania do podawania mleka modyfikowanego?
• Kiedy stosuje się specjalistyczne mleko modyfikowane?
• Jak prawidłowo karmić dziecko mlekiem modyfikowanym?

Czym jest mleko modyfikowane?

Bazą do produkcji mleka modyfikowanego jest zazwyczaj mleko krowie, chociaż w sprzedaży dostępne są również produkty zawierające mleko kozie. Poprzez zmiany ich składu, związane między innymi z dodaniem witamin i składników mineralnych, dąży się do tego, by mieszanka jak najbardziej przypominała mleko ludzkie. Chociaż preparat mlekozastępczy mimo wszystko nigdy nie dorówna mleku matki, którego skład zmienia się na bieżąco, dopasowując się do aktualnych potrzeb niemowlęcia, stanowi dla niego najlepszą alternatywę. Ważne tylko, by przy wyborze konkretnego produktu uwzględnić indywidualne potrzeby i upodobania dziecka. Poszczególne preparaty różnią się między sobą nie tylko składem, ale i smakiem, o czym wielu rodziców zapomina.

Jakie są wskazania do podawania mleka modyfikowanego?

Zgodnie z zaleceniami specjalistów mleko matki powinno być wyłącznym pokarmem dziecka do ukończenia przez nie szóstego miesiąca życia i stanowić ważną część jego diety aż do ukończenia roku. W praktyce nie zawsze okazuje się to możliwe. Niektóre mamy mają problemy z laktacją tuż po porodzie albo cierpią na schorzenia uniemożliwiające im karmienie naturalne. Czasem nie pozwala na to stan zdrowotny dziecka. Zdarzają się też kobiety, które świadomie z różnych przyczyn decydują się od początku podawać swojemu maluchowi mleko modyfikowane. W takich przypadkach wysokojakościowe mieszanki dopasowane do potrzeb niemowlaka okazują się niezastąpione, dostarczając mu wszystkich niezbędnych składników odżywczych w łatwo przyswajalnej formie.

Kiedy stosuje się specjalistyczne mleko modyfikowane?

Na rynku dostępny jest szeroki wybór różnego rodzaju mlek modyfikowanych, w tym również produkty specjalistyczne, przeznaczone dla maluchów o szczególnych potrzebach. Należą do nich między innymi wcześniaki i dzieci: z niską masą urodzeniową, cierpiące na refluks, ulewanie, biegunki czy zaparcia oraz niemowlęta, u których tradycyjne mleko modyfikowane wywołuje reakcję alergiczną. W procesie produkcji mieszanek specjalistycznych wzbogaca się je o określone substancje odżywcze lub modyfikuje ich skład w taki sposób, by były łatwiejsze do strawienia dla małego brzuszka. Nie należy rutynowo podawać ich dzieciom, a sięgać po nie jedynie wtedy, gdy wymaga tego stan zdrowia dziecka.

Wyróżniamy trzy najważniejsze rodzaje mleka specjalistycznego:

• hipoalergiczne (oznaczane w skrócie jako „HA”, „Pepti”),

• przeznaczone dla wcześniaków i niemowląt z niską masą urodzeniową („0”, „Pre” „Nenatal”, „0-VLB” ),

• przygotowane z myślą o maluchach z różnorodnymi dolegliwościami ze strony układu pokarmowego („AR”, „Comfort”, „Sensitive”, „AntiColic” „HN”).

Wybór konkretnego preparatu powinien być skonsultowany z pediatrą, który uwzględni indywidualne potrzeby i problemy dziecka. W niektórych sytuacjach podawanie go będzie konieczne już na stałe, w innych wystarczą dwa tygodnie czy miesiąc stosowania, aby niekorzystne objawy ustąpiły, a maluch znów mógł bezpiecznie pić zwykłe mleko.

Jak prawidłowo karmić dziecko mlekiem modyfikowanym?

Podając dziecku mleko modyfikowane, należy przestrzegać kilku ważnych zasad. Istotne, by zawsze przygotowywać mieszankę zgodnie z zaleceniami producenta, przestrzegając sugerowanych przez niego proporcji. Preparat mlekozastępczy w płynie wystarczy wymieszać przed podaniem. Produkt w proszku należy rozpuścić w dobrej jakości wodzie, najlepiej butelkowanej, przeznaczonej specjalnie dla najmłodszych. Przed użyciem trzeba ją zagotować, a następnie ostudzić do odpowiedniej temperatury i dopiero wtedy użyć do przyrządzenia mieszanki. Zalewając mleko modyfikowane wrzątkiem, można pozbawić je większości cennych składników odżywczych. Za optymalną temperaturę posiłku dla niemowlaka uznaje się około 37-40 stopni Celsjusza.

Gotowe mleko należy od razu podać dziecku, nie przechowując go zbyt długo w temperaturze pokojowej czy termosie. Ważne, by wcześniej skontrolować temperaturę mleka, upewniając się, że jest ona właściwa i nie spowoduje oparzeń. Gdy maluch nie zje wszystkiego, pozostałą część trzeba wylać. Jeśli po zjedzeniu przygotowanej porcji będzie dopominał się o dokładkę, należy przygotować dodatkową dawkę, zgodnie z zasadą karmienia niemowląt na żądanie. 

Wielkość pojedynczej porcji i częstotliwość karmienia podane na opakowaniu przez producenta są jedynie orientacyjne i nie trzeba ściśle się do nich stosować. Znacznie ważniejsze są indywidualne potrzeby malucha i to nimi należy się kierować, najlepiej w konsultacji z pediatrą. 

Ważne też, by do przygotowywania i podawania preparatów mlekozastępczych używać odpowiednio przygotowanych naczyń i akcesoriów. Należy starannie dbać o ich czystość, po każdym zastosowaniu wyparzając lub poddając sterylizacji w specjalnym urządzeniu. Pozostawienie w nich resztek pokarmu sprzyja namnażaniu się szkodliwych bakterii, które mogą okazać się bardzo niebezpieczne dla organizmu niemowlęcia. Duże znaczenie ma też dobór właściwego smoczka. Wielkość otworu wpływa na szybkość przepływu mleka, która powinna być dopasowana do wieku i aktualnych umiejętności malucha. Wybierając go, należy uwzględnić sugestie producenta, ale również indywidualne predyspozycje i upodobania swojej pociechy. Jeśli niemowlę dobrze sobie radzi ze smoczkiem teoretycznie przeznaczonym dla starszej grupy wiekowej, nic nie stoi na przeszkodzie, by go używać.